Kalendarz odrobaczania psa i profilaktyka przeciwpasożytnicza

• Porady
• Pies

6 min czytania opublikowano 17 listopada 2025

Profilaktyka przeciwpasożytnicza to jeden z podstawowych obowiązków leżących po stronie opiekunów psów, bez którego trudno mówić o odpowiedzialnej opiece nad tymi zwierzętami. W dalszej części materiału dowiesz się, jakie rodzaje pasożytów zagrażają Twojemu psu, jakie ryzyko niesie ze sobą inwazja robaków oraz kiedy należy poddać psa odrobaczaniu. Zapraszamy!

Pasożytnictwo - część naturalnego porządku natury
Pasożytnictwo to zjawisko powszechne w świecie natury. To rodzaj symbiozy (współistnienie, współżycie) dwóch różnych gatunków organizmów, z których jeden z nich (pasożyt) czerpie wyłączne korzyści kosztem zdrowia drugiego (żywiciela).

Z zasady pasożyt nie dąży do śmierci swego żywiciela, gdyż zagrażałoby to i jego istnieniu. W rzeczywistości sytuacja zdrowotna żywiciela wskutek inwazji organizmów pasożytniczych może przybrać dramatyczny przebieg, ze śmiercią włącznie.

Pasożyty, dla których żywicielami są psy posiadają niezwykle skuteczne sposoby adaptacji do warunków środowiskowych, precyzyjnie wykształcone przez naturę cechy budowy anatomicznej, pozwalające im pozyskiwać pokarm oraz co należy podkreślić, są ogromnie płodne.

Pasożyty atakujące psy są trudnymi przeciwnikami. Tylko i wyłącznie wiedza naukowa z zakresu cyklu rozwojowego pasożytów, świadomość, jakimi drogami przenikają do organizmu psa, umiejętność rozpoznania objawów choroby pasożytniczej oraz znajomość sposobów radzenia sobie z nimi pozwoli skutecznie stawić czoła zagrożeniom, jakie są związane z inwazją robaków.

Nauka poświęcona badaniu pasożytów, przeciwdziałaniu ich obecności oraz leczeniu chorób pasożytniczych to parazytologia.

Poznaj wroga, czyli jakie pasożyty zagrażają Twojemu psu

Trzeba mieć na uwadze, że każda, nawet niewielka obecność pasożytów na ciele czy wewnątrz organizmu psa może nieść dla niego ryzyko pogorszenia stanu zdrowia. Zwierzęta bardzo młode (szczenięta), schorowane czy o obniżonej sprawności układu odpornościowego mogą znacznie podupaść na zdrowiu zmagając się z chorobami pasożytniczymi. Co ważne, nawet silne, zdrowe jednostki są znacznie bardziej podatne na infekcje, jeśli ich organizm jednocześnie walczy z drobnoustrojami pasożytniczymi.

Rodzaje pasożytów 

Pasożyty, dla których pies jest naturalnym żywicielem dzielimy na zewnętrzne (ektopasożyty), żerujące zwykle na skórze czy sierści zwierzaka i wewnętrzne (endopasożyty), bytujące w układzie pokarmowym.

Do ektopasożytów zaliczamy: 

• Pchły         
• Kleszcze          
• lWszy i wszoły          
• Roztocza - świerzbowce i nużeńce

Pchły, kleszcze, wszy i wszoły żywią się krwią swego żywiciela. Swą aktywnością sprawiają psu ból, nieznośne swędzenie i często prowadzą do świądu. W efekcie pies kompulsywnie drapie się, wygryza do krwi podrażnione pasożytami miejsca i cierpi psychicznie. Dodatkowo, pasożyty te mogą być wektorem (przekaźnikiem) innych drobnoustrojów chorobotwórczych. Do najbardziej niebezpiecznych należą pierwotniaki Babesia, prowadzące do babeszjozy, choroby o dramatycznym przebiegu, która często kończy się śmiercią psa. Niebezpieczne organizmy pierwotniacze trafiają do krwioobiegu psa wprost z układu pokarmowego kleszczy zarażonych tym mikroorganizmem. Jedynym sposobem, by uchronić psa przed babeszjozą, to zabezpieczyć go przed atakiem kleszczy.

Świerzbowce i nużeńce to pasożyty zewnętrzne atakujące skórę psa. Świerzbowce drążą w naskórku korytarze, gdzie bytują, odżywiają i rozmnażają się. Jak łatwo się domyślić, swą aktywnością sprawiają psu ogromny dyskomfort. Należy dodać, iż świerzb niezwykle łatwo rozprzestrzenia się na inne osobniki, w tym na ludzi.

Profilaktyka

Najskuteczniejszym sposobem ochrony przed pasożytami zewnętrznymi jest regularne stosowanie środków odstraszających lub zabójczych dla tych robaków.

Opiekunowie psów mają do dyspozycji szeroki wachlarz preparatów: od kropel aplikowanych bezpośrednio na skórę zwierzęcia, spraye, tabletki podawane doustnie, aż po specjalne obroże. Środki przeciw pasożytom zewnętrznym występują w różnych wariantach (waga, wiek psa) oraz mają różną długość działania. Jeśli masz wątpliwości, jaki preparat wybrać, skonsultuj się z lekarzem weterynarii.

Endopasożyty - robaki wewnętrzne 

Pasożyty żerujące w układzie pokarmowym psa (lub bytujące w narządach wewnętrznych) to trudny przeciwnik z powodu mnogości sposobów transmisji. Pies może zarazić się nimi podczas zabawy patykiem, którym bawił się chory zwierzak, pijąc wodę z kałuży, zjadając zainfekowane inwazyjnymi formami pożywienie czy nawet wylizując sobie łapy, na których była gleba zanieczyszczona robakami.

W niektórych przypadkach (glista) do zarażenia pasożytami wewnętrznymi może dojść już na etapie życia płodowego, jeśli suka przed zajściem w ciążę była chora na robaczycę.

Jeśli natomiast karmiąca szczenięta matka zarazi się robakami, inwazyjne formy pasożyta mogą przeniknąć do układu pokarmowego maluchów wraz z jej mlekiem.

Choroba pasożytnicza może latami nie dawać u psa wyraźnych objawów, lecz w przypadku spadku odporności (infekcja, wypadek, alergia, podeszły wiek) czy zmasowanej ilości pasożytów w organizmie, może dojść do poważnego uszczerbku na zdrowiu, ze śmiercią zwierzęcia włącznie.

Do pasożytów wewnętrznych, najczęściej atakujących psa należą:

• Nicienie - glisty, tęgoryjce, włosogłówki, nicienie sercowe i płucne
• Tasiemce                     
• Organizmy pierwotniacze

 Symptomy inwazji pasożytów u psa

• Biegunki i zaparcia
• Wymioty        
• Apatia       
• Spadek masy ciała przy zachowanych porcjach jedzenia         
• Kaszel, odkrztuszanie           
• Anemia    
• Pogorszenie stanu okrywy włosowej          
• Zatrzymanie, zahamowanie procesu wzrostu u szczeniąt      
• Widoczna gołym okiem obecność pasożytów w odchodach      

Profilaktyka

Szczenięta należy odrobaczać już od drugiego tygodnia życia. Czynność należy powtarzać co dwa tygodnie, aż do 14 dni po chwili odstawienia od mleka matki. Kolejne zabiegi odrobaczania powinny być kontynuowane co miesiąc, aż do osiągnięcia szóstego miesiąca życia szczeniąt.

Psy dorosłe powinny być odrobaczane przynajmniej cztery razy w ciągu roku.

Psy narażone na większe ryzyko zarażenia endopasożytami (biorące udział w zawodach, wystawach, hodowlane) powinny być odrobaczane na miesiąc przed imprezą i dwa do czterech tygodni po wydarzeniu.

Psy pracujące (ratownictwo, policyjne, przewodnicy) powinny przechodzić zabieg odrobaczania w systemie comiesięcznym.

Suki ciężarne i karmiące powinno poddawać się profilaktyce odrobaczającej w czterdziestym i pięćdziesiątym dniu ciąży, a następnie kontynuować do czternastego dnia po porodzie.

Psy przebywające w domu z osobami chorymi lub małymi dziećmi powinny przyjmować preparaty odrobaczające co miesiąc.